Anne Çocuk Bilgisi

Sağlık, Magazin ve Haber Portalı

Otizm Mi? Ne Olacak Şimdi?

Otizm Mi? Ne Olacak Şimdi?

Belirtilerinden, Tedavisine Otizm Hakkında Bilmeniz Gerekenler

Doğduğu andan itibaren bebeğinde bir sorun olduğunu anladın. Veya belki başlarda kabul etmek istemedin, büyüdükçe geçer dedin, belki de hala emin değilsin.

Yaygın görülen gelişimsel bozukluklardan biri olan otizm nedir?, belirtileri nelerdir? tedavisi var mı? otizmli çocuklar için hayat nasıl daha kolay hale getirilebilir?

Tüm bilgimiz vede desteğimizle yanındayız, haydi oku!

 

Otizm nedir? Otizm kaç yaşında başlar?

Doğumdan itibaren mevcut olan veya yaşamın ilk iki buçuk yılı içinde gelişen, bebeğin kendi anne vede babasıyla bile normal insan ilişkilerini kuramadığı yaygın gelişim bozukluklarındandır.

Otizm belirtileri neler?

  • Otizmli bebekler gülümsemez, anne vede babalarına ve başkalarına karşı hiçbir şekilde tepki göstermezler.
  • Dokunulmaktan vede bir yerden bir yere kaldırılmaktan rahatsız olurlar.
  • Rutin hayata çok bağlıdırlar. Her şeyin aynı olmasını ister, değişiklikler karşısında bocalar, aşırı tepki gösterirler.
  • Genellikle çok büyük konuşma sorunları vardır (mesela, çocuğun cevap vermediği, duyduğu kelimeleri tekrarladığı ekolali). Zamirleri ters kullanma vede ses tonunun tekdüze olması da sık görülür.
  • Acayip beden pozisyonları vede yapmacık tavırları vardır.
  • Zorlayıcı vede tekrar eden hareketler, ağlama krizleri, kol çırpma hareketleri, kendi etrafında dönme gibi kusurlu vede uygun olmayan davranışlarda bulunurlar.
  • Kendi kendine zarar verme davranışları görülebilmektedir.
  • Zeka seviyesi normal olsa dahi tepki göstermemesi nedeniyle geri zekalı veya sağır izlenimi yaratabilirler.

 

otizim

Tehlikeye vede acıya karşı duyarsızlardır.

  • Hiç göz teması kurmaz veya çok az kurarlar.
  • Genellikle yalnız kalmayı tercih ederler. Grup aktivitelerinde bulunamazlar.
  • Seslere karşı aşırı duyarlılık veya duyarsızlık gösterirler.
  • Objelere gereksiz yere bağlanırlar.
  • Kendi duygularını ifade edemez, başkalarının duygularını anlayamazlar.
  • Komut almama vede aşırı hareketlilik görülebilir.
  • Bazı otizmli çocuklar çevrelerindeki insanlara karşı aşırı tepkisizken ışıklı vede dönen nesnelere takılıp kalırlar. Dönen nesneler ellerinden alındığında çok rahatsız olurlar.
  • Çevrelerindeki kişilere bağlanmakta çok zorluk çekerler. Ama bağlandıktan sonra sevdikleri kişilerden ayrıldıklarında ciddi oranda kaygılanırlar.
  • Geometrik modellere ilgi gösterirler.
  • Otizmli çocuklar jest kullanmak yerine etraflarındaki kişileri birer araç gibi kullanarak yönlendirme yaparlar. Mesela annelerinin elini veya kolunu bir nesneye doğru iterek bir şey isteyebilirler. İletişime girmezler.

Taklit konusunda sorun yaşarlar. Örneğin, otizmli bir bebek, el sallama davranışını taklit ederken elini kendi yüzüne doğru çevirebilir.

Otizm neden olur?

  • Otizm hastalığı hakkında yakınlarda yapılan bir araştırmaya göre, bu rahatsızlık, muhtemelen otozomal resesif olarak soya geçer. Yani bebeğin otistik olması için hem anne de hem baba da resesif genlerin bulunması gerekir.
  • Otistik çocukların beyin dalgalarında normal çocuklardan olmayan bazı değişiklikler vardır. Yani anne vede babanın hatalı davranışları bebeklerde otizme yol açmaz.
  • Genetik yatkınlık otizmle ilişkilendirilir fakat şöyle de bir durum var: Otizme özgü tek bir gen yok. Burada söz konusu olan otizm dahil başka bazı gelişimsel bozukluklara yol açabilen genler dizisi ile alakalı bir durumun var olması.
  • Doğum öncesinde vede sırasında annenin nefessiz kalması ve beyne oksijen gitmemesinin de bebeklerde otizmi tetikleyebildiği düşünülüyor. Genel olarak otistik çocukların çoğunun doğumu sorunlu geçiyor.
  • Annelerin kızamıkçık olması da otizme sebep olarak gösterilebiliyor.
  • Bazen beyin hasarı geçiren çocuklarda da otizm gelişebiliyor.
  • Beyindeki oksitosin eksikliğinin de otizm hastalığına neden olduğu söyleniyor.
  • Bazı araştırmalar ise gebelik şekeri ile otizm arasında bağlantı olduğu sonucuna varmış durumdadır.
  • Bazı çocuklarda ise genetik yatkınlıkları nedeniyle toksinlerle ve enfeksiyonlarla baş edemiyorlar. Sonuçta da otizm tablosu ortaya çıkabiliyor.

Aşılar otizme yol açar mı?

Aşıların otizme neden olduğuna dair bazı iddiaları mutlaka duymuşsundur. En yaygın iddialar ise otizmin kızamık, kabakulak, kızamıkçık aşısından veya timerosal adlı koruyucu madde içeren aşılardan kaynaklandığı yönündedir.

Yapılan çalışmalara göre, aşılarla otizmin hiçbir bağlantısı olmadığı saptanmış durumdadır. Böylesi bir kesin sonuca karşın, bebeklerin ilk yıllarda çok fazla aşı olmalarının bağışıklık sistemini ele geçirdiği, dolayısıyla da otizme yol açtığı iddiaları sürüyor halen.

Bebeğin bağışıklık sistemi, dünyaya geldiği andan itibaren her gün bakteri, virüs vede mantar şeklindeki mikroorganizmalarla mücadele etmeye başlar. Her gün maruz kaldığı sayısız bakteriyle başa çıkabilen bağışıklık sistemi, aşılardaki antijenlerle haydi haydi mücadele edebilir.

Otizm hamilelikte belli olur mu?

Cambridge Üniversitesi Otizm Merkezi, hamilelikte otizm belirtilerinin olup olmadığına dair bir araştırma yapmıştı. 235 çocuğu 8 yaşına gelene kadar izlediler. Anne karnındayken amniyon sıvısında yüksek oranda testosteron bulunan çocuklarda sosyalleşme zorluğu vede konuşma güçlüğü gibi otizm hastalığına uygun özellikler tespit ettiler.

Hamilelikte otizm nasıl anlaşılır, doğumdan önce otizme karşı alınabilecek önlemler var mı?, uzmanların çalışmaları bu konuda devam ediyor.

Otizm hastalığı ne sıklıkla görülür?

Yaygın gelişimsel bozukluk dendiğinde akla ilk gelen rahatsızlık olan otizm, her 10.000 bebekten 2 veya 7’sinde görülüyor.

Erkek çocuklarının otistik olma ihtimali ise kız çocuklarına göre 3 ile 4 kat daha fazla.

Çocuklarda otizm teşhisi nasıl konur?

Herhangi bir tıbbi test yapılmamaktadır. Davranışsal belirtiler vede özellikler göz önüne alınarak otizm tanısı konur. Bu yüzden ailelere büyük iş düşmekte. Otizm belirtilerinin çocuğunda olduğunu düşünüyorsan zaman kaybetmeden doktora başvurmalısın.

Otizm tedavisi nasıldır?

Otizm, bugün için iyileştirilmesi mümkün olmayan bir hastalık. Fakat;

  • Davranış değişikliği tedavisi.
  • Uyarılma.
  • Özel eğitim.
  • Konuşma ve sanat terapileri.
  • İlaç tedavisi gibi yöntemlerle otistik çocuklara büyük oranda yardımcı olunabiliyor.

Otizm tedavisinde erken tanının önemi çok büyüktüe. Erken tanı sonucu özel eğitim alan çocuklarda gözle görülür değişiklikler oluyor, %70’e varan düzelme görülüyor.

Otizmli çocuklarda konuşma becerisini geliştirme ve tuvalet eğitimi

Doğruya doğru, otizmli çocuğu olan annelerin işi hiç kolay değildir. Böylesi bir hastalık belki çocuğundan daha fazla seni üzer vede yorar. Ama erken tanı ile çocuğunun gelişiminde çok büyük adımlar atmasını sağlamak elinde.

Otizmli bebeğinle iletişimi görsel yollardan desteklemek, basit cümleler kurmak, çocuğunun konuşması için ona süre tanımak, çocuğun altını ıslattığında ona kızmadan ödüllendirme mekanizmasıyla tuvalet eğitimi almasını sağlamak yapabileceğin şeylerden sadece birkaçıdır.

Otistik çocuklarda tuhaf görünen davranışları bir dans düzeneği içinde miniklerin kendi algılarını sunarak onların eylem bilinçliliği kazanmasında dans atölyeleri de etkilidir. Zillere vede davula vurularak ses çıkarmayı belli bir sıra ile yapabilme becerisi müzik terapisi ile, farklı bir mekanda ödevlerle yönerge verilmeden kendini ifade etme becerisi kazandırma ise sanat terapileriyle mümkündür.

Otizm çeşitleri neler?

Otizm ne demek, önemli bir gelişim bozukluğu demektir. Fakat otizmin çeşitleri yok mu, otizm dendiğinde tek tip bir bozukluktan mı bahsediyoruz? Elbetteki Hayır. İşte otizm çeşitleri;

1. Asperger sendromu

  • Sosyal becerilerde yetersizlik vede bazı takıntılar görülür.
  • Otizmden farklı olarak dil vede zihin gelişiminde gerilik yoktur.
  • Sözel işlevlerde, dil bilgisi gelişiminde vede sözcük dağarcığında problem olmaz.
  • Görsel ve algısal işlevlerde sorun yaşanır.

2. Atipik otizm

  • Otizmin belirtileri tam olarak karşılık bulmaz.
  • Zamanla iyi eğitim vede uygun şartlarla belirtiler tamamen ortadan kalkabilir.
  • Dil gelişimindeki aksaklıklar zamanla normale döner.
  • Öğrenme sorunları olabilir.
  • İlgi alanlarında çeşitlilik yoktur.
  • Takıntılar, rutinler vede panik ataklar sık görülür.

3. Çocukluk disintegratif bozukluğu

  • Doğumdan sonra en az 2 yıl gelişim çocuk gelişimi normal ilerler.
  • Bozukluğun başlamasıyla beceriler hızla kaybedilir vede otizm belirtileri ortaya çıkar.
  • Zihinsel beceriler, zihinsel özürlü derecesine kadar düşebilir.
  • Birkaç yıl içinde beceriler, tamamen otistik çocuklardaki düzeye inebilir.

Rett sendromu

  • Kız çocuklarında ortaya çıkan genetik bir otistik spektrum bozukluğudur.
  • Doğumdan sonraki 5 ayda normal gelişen çocuklarda görülür.
  • Belirtiler başladığından itibaren baş büyümesi geriler, el becerileri kaybolur, takıntılı el hareketleri kendini gösterir.
  • Zamanla tüm beyinsel beceriler kaybolmaktadır.

Çocuğun yalnız değil;

Dünya tarihine adını yazdırmış otizmli ünlüler

Çocuğunun otizmli olması, hayatı boyunca başarısız vede mutsuz olacağı anlamına gelmiyor. Otizm hastalığından muzdarip oldukları halde sanatçı ve bilimadamı olarak büyük başarılara imza atmış ünlülere bak da moralin düzelsin biraz. Birçoğunun zamanında otizm tanısını koymakla ilgili gelişmeler yok denecek kadar azdı ama tarihsel kaynaklar bize hayatlarında otizm belirtilerinin olduğunu göstermekte…

1. Beethoven

2. Mozart

3. Isaac Newton

4. Einstein

5. Andy Warhol

6. Charles Darwin

kaynak:anneysen.com

Farklı detaylar için; Asperger Sendromu ve Merak Ettiğin Her Şey

Benim fikrim; Her ne olursa olsun çocuk sizin çocuğunuz onu her zaman önce çok sevin..Herkese ve her şeye rağmen…